‘De muziekindustrie? Welke muziekindustrie? Het collectief is de toekomst, de nieuwe muziekindustrie zijn we nu zelf,’ tekende de Volkskrant eerder dit jaar op uit de mond van Cas Boland en Michel Thomassen van het Utrechtse collectief Boemklatsch. Het is een geluid dat vaker klinkt: de Myspace-generatie gaat het eens even heel anders aanpakken. Maar hoe dan wel? Wat is nou de kracht van het netwerk?

Als regisseur van klank en beeld drijft Michel van der Aa muzikanten tot het uiterste van hun kunnen. Hij laat orkesten mimen, pianosnaren bespelen als een viool en zangers een duet vertolken met hun geprojecteerde evenbeeld. “Ik wissel snel van de techniek naar de ‘echte wereld’,” legt Van der Aa uit. “In het stuk Memo bijvoorbeeld speelt een violist eerst een stuk muziek, dat hij opneemt met een cassetterecorder. Vervolgens drukt hij op play en speelt hij een duet met zichzelf.”

‘Uit onderzoek blijkt dat een bovengemiddelde uitdaging en toereikende vaardigheden de beste ervaring opleveren. Als de uitdaging te groot is, ontstaat er spanning, angst. Ligt de lat te laag, dan is er verveling. In beide gevallen is er geen groei of ontwikkeling.’ Frank Heckman, kersvers lector Sustainable Performance aan de Codarts Hogeschool voor de Kunsten, vindt dat de ideale match gezocht moet worden. Dan ontstaat er volgens hem ‘flow’, een fenomeen dat hij in Nederland introduceerde.

Aan de buitenkant oogt het oude sportcomplex in Vlaardingen verlaten, maar eenmaal binnen is het een en al bedrijvigheid in de hoge, centrale gymzaal. Een groepje jongeren maakt achterwaartse salto’s op een grote trampoline, een meisje balanceert op één been op een rijdende fiets, een jongen jongleert met drie diabolo’s en weer een andere studente ligt op de grond een boek te lezen, met haar benen in de spagaat.

‘Op een nacht vond Shook een zonnebril in het bos. Het ding bezorgde hem de rillingen en het was alsof iets of iemand hem vanuit de duisternis begluurde. Thuis borg hij de bril op. Jaren later vond hij hem toevallig terug. Toen hij hem opzette voelde hij zich weer omringd door die mysterieuze gloed van onverzettelijkheid. Ineens hoorde hij een afschrikwekkend gegrom. Twee glinsterende ogen staarden hem aan vanuit de duisternis. Het was een beest. En het wilde de bril terug...’

Maria Schneider is een bijzonder mens. Een gerespecteerde vrouwelijke jazzcomponist die haar composities uitvoert als dirigent van een eigen bigband en Grammy-winnende cd’s in eigen beheer uitgeeft dankzij donaties van fans: dat zie je niet vaak. Met The Maria Schneider Jazz Orchestra kwam ze vorig jaar al naar North Sea Jazz, maar dit jaar dirigeerde ze er de Codarts Bigband, die werk van haar speelde.

Er was het jaar dat er een hond meejankte met het vraag- en antwoordkoortje ingezet door Youssou N’Dour. Er was de editie dat Carlinhos Brown extatische feestgangers doopte in het ondiepe water tussen podium en tribune. En afgelopen jaar scandeerden 5000 - voornamelijk blanke - toehoorders onder de brede sterrenhemel ‘Say it out loud, I’m black and I’m proud’ symbolisch met Pee Wee Ellis en Cheikh Lô mee.

Het klepperende geluid van de cajita, oorspronkelijk een houten kistje om geld op te halen voor de kerk, de vibrerende dreun op de kaak van een muilezel, en natuurlijk de uit Peru afkomstige cajón: Novalima brengt het publiek aan het dansen met een grote verscheidenheid aan traditionele percussie vermengd met pompende elektronica en raggende gitaren.

Orlando ‘Maraca’ Valle is een veelgeprezen fluitist en multi-instrumentalist die al jong met Chucho Valdés, Paquito D’Rivera en Arturo Sandoval speelde bij de legendarische Cubaanse band Irakere. Daarna begon Maraca, die met een Franse fluitiste trouwde en naar Europa verhuisde, zijn eigen grensverleggende orkest Otra Vision. Hij werkte met onder anderen Tata Güines en Miguel Angá Diaz en is wereldwijd bekend als componist, producer en arrangeur voor artiesten uit andere genres, zoals Cesaria Evora.

De gelegenheidsformatie ¡Vaya Mandinga! ambieert een brug te bouwen tussen de Venezolaanse harpmuziek, Afro-Caribische percussie en de West-Afrikaanse kora-muziek uit het Mandé-tijdperk. Met een groep muzikanten uit Venezuela, Gambia en Nederland waaronder kora-speler Lamin Kuyateh en harpist José Franco – werd er in 2007 en 2008 gespeeld, gecomponeerd en opgenomen.