Een Marokkaanse jongen met de tekst ‘geitenneuker’ op zijn shirt, vrouwen die geschminkt en verkleed zijn als opblaaspop en hoofddoekjes van het merk Lonsdale: het kwam allemaal voorbij in de Rotterdamse danceclub Now&Wow. Met uitdagende performances en muzikale programmering was de club – geesteskind van creatief directeur Ted Langenbach – de afgelopen zeven jaar het Mekka van grensverleggend uitgaan.

In deze unieke wereld was de scheidslijn tussen publiek en performers dun; modellen werden uit het publiek geplukt en de betrokken feestgangers concurreerden met elkaar om de beste outfits. ,,Het was een vrijplaats waar iedereen zichzelf kon zijn,” vertelt fotografe Pietra Ligura, verantwoordelijk voor de performances. ,,Homo, hetero, wit of zwart, iedereen kwam er samen. Je merkte pas dat je anders was als je met de metro naar huis ging.”

Ligura maakte vanaf de prille begindagen tienduizenden foto’s van haar modellen, de decors en het publiek van Now&Wow. Ongeveer 2500 van die beelden zijn nu gebundeld in het boek The Peepbox, een selectie daarvan hangt weer bij galerie V!P’s in Rotterdam.

De vaak heftige shows op inmiddels legendarische feesten als Lolita Klup, Speedfreax en Flirt waren volgens de organisatoren reacties op maatschappelijke of politieke ontwikkelingen. Ligura: ,,We hebben vanaf het begin een ironische, kritische blik op de samenleving gehad. Engagement was iets dat je alleen tegenkwam in filmhuizen en de schouwburg, maar wij dachten: dat kan ook in het uitgaansleven.”

De ‘gekke koeienziekte’ BSE en de consumentenparanoia die daarmee gepaard ging was bijvoorbeeld de inspiratie voor de performance ‘aborterende trekvogels’. Witte seksloze wezens baarden kippenkarkassen uit hun dikke buiken om ze vervolgens in mootjes te hakken Langenbach: ,,Dat was een antiutopie. Dat de angst voor consumptievlees zo ver gaat dat mensen hun eigen kinderen op gaan eten.”

Machismo en vrouwonvriendelijkheid waren een ander terugkerend thema. Op een foto is een groep verzorgde, in witte jurkjes gestoken jonge meisjes te zien. Ze hijgen met hun tong uit hun mond en hebben allemaal een hondenkraag om, een attribuut dat een hond om zijn hals krijgt om te voorkomen dat hij zijn wonden likt. Langenbach: ,,Dat was in de tijd van die loverboys, toen vrouwen zowat eigendom werden van zo’n man.”
Ligura en Langenbach speelden ook met andere disciplines.

Onder het mom van ‘the best fusion is confusion’ waren er in de Now&Wow choreografieën van de dansers van Jirí Kilián, Valery Gergiev dirigeerde er twee werken van Alexander Skrjabin, en het programmeren van bandjes om drie uur ’s nachts werd geïntroduceerd. Ligura geeft toe dat niet alles geëngageerd was, soms ook gewoon om uit te dagen: ,,Zoals die turnmeisjes in witte pakjes, met rode verf op hun schaamstreek. Ik was benieuwd hoe mensen daarop zouden reageren.”

Tentoonstelling en boek blikken terug op een zevenjarige periode van uitgaans- en beeldcultuur in Rotterdam. ,,Aan de foto’s is te zien dat de veranderingen in die tijd veel sneller zijn gegaan dan vroeger in de pop, of de punk. Alles ging razendsnel,” vertelt Langenbach. Maar, zegt hij nostalgisch, ,,er is ook veel aan de mentaliteit veranderd. We begonnen in 2000, aan het begin van het millennium, toen er een frisse energie was. Nu zit iedereen op zijn eigen planeet. De jongeren hebben geen geld om uit te gaan en blijven liever thuis met een dvd’tje. De volgende dag kijken ze dan online hoe het is geweest.”

Volgens Ligura is de jeugd conservatiever geworden. ,,Je kunt niet meer aankomen met shockerende beelden. Vroeger gingen die jongeren met ons in discussie, over geloof, seks en moraal. Nu gebeurt dat niet meer. Ze trekken zich terug binnen hun eigen subcultuur. De polarisatie die bij ons op de dansvloer werd doorbroken, is weer helemaal terug.”

Na 8 april is een aantal van de foto’s in de Orange Shop te zien op de Lijnbaan. Langenbach: ,,Daar kunnen bepaalde beelden dus niet hangen. Bijvoorbeeld de foto ‘X-mas in Tokyo’ van vrouwen met rode sluiers tot hun middel en grote bossen schaamhaar. Er is tegenwoordig een enorme zelfcensuur, niet alleen bij ondernemers.”

Hun Now&Wow heeft momenteel geen onderkomen, maar komt wellicht in een andere vorm terug, op tournee of op een nieuwe locatie. In de tussentijd organiseren Langenbach en Ligura feestjes op zondagavond in de Exit, een klein Rotterdams undergroundpodium. ,,We beginnen weer bij de basis: kleine feesten met bandjes, knakworsten en veel plezier.”

Info: Expositie ‘Now & Wow The Peepbox’ t/m 8 april, V!P’s galerie Rotterdam, gratis toegankelijk. Het gelijknamige boek kost € 29,50 en ligt in de boekhandel.

Dit stuk stond sterk ingekort in nrc.next op woensdag 14 maart 2007.