Zondag vindt in vijf Europese en Afrikaanse steden tegelijkertijd het festival B-CONNECTED plaats. Jongeren op elke locatie kunnen via live streams en chat naar elkaar kijken, met elkaar praten en dansen. Twee Nederlandse organisaties bereiken via het web tienduizenden jongeren wereldwijd.

De jonge Lindy Mtongana uit Zuid-Afrika en de Nederlandse Renee Zandvliet schreven in 2002 via het internet samen een verhaal over vrouwen en globalisering. Ze wonnen de eerste online essaycompetitie van Baobabconnections.org. Hun prijs was een vliegreis naar Kampala, Oeganda waar ze samen het Women’s World Congress bijwoonden. Uit hun online verslag blijkt dat het voor beide meisjes een blikverruimende ervaring was.

De jonge organisatie Baobabconnections probeert sinds dat jaar jongeren in Afrika met elkaar, maar ook met Nederlandse jongeren te verbinden. Meer dan 3000 leden uit 120 landen bezoeken dagelijks het online platform baobabconnections.org, waar journalistieke artikelen, videoreportages, audio en discussies te vinden zijn.

Oprichter en coördinator Nederland Yehudi van de Pol legt uit wat daar het belang van is. ,,Op CNN zie je altijd dezelfde beelden van Afrika, vanuit een zeer westers oogpunt. Wij proberen het vanaf de andere kant te laten zien. Je kunt spreken over watermanagement, maar je kunt ook de man op zijn eilandje in de Nijl interviewen die moet verhuizen vanwege de aanleg van een dam.”

Een van de doelen van de organisatie is het stimuleren van duurzame ontwikkeling door het opleiden van en communiceren met jongeren uit Afrikaanse landen. Over hen wordt volgens Van de Pol ,,in VN-jargon gesproken, maar zelf hebben zij geen stem.” Het gaat hem vooral om het bewustmaken van deze mensen: ,,Zoals Steve Bico zei: ‘The most potent weapon of the oppressor is the mind of oppressed.’” Lindy Mtongana die in 2002 de essayprijs won is nu televisiepresentatrice, en Renee studeert in New York ontwikkelingsstudies.

Vanaf het ontstaan zijn er coördinatoren in Ghana, Oeganda, Kenia, Rwanda, Burundi, Tanzania en Nederland en het hoofdkantoor huist in Zuid-Afrika. Dat is heel bewust gedaan, vertelt Van de Pol. ,,Afhankelijkheid is een van de grootste problemen van hulp aan Afrika. Wij wilden juist niet alle touwtjes in handen houden.”

Afgelopen december vond er in Amsterdam en Kaapstad de Urban Youth Conference plaats, met debatten over onder meer duurzame ontwikkeling, verstedelijking en milieu. Via live streams gingen jongeren uit Nigeria, Kenia en Burundi met de Nederlanders in debat. Echter niet altijd met een geheel vlekkeloze techniek. Ook de geringe internettoegang in Afrika is soms nog een struikelblok. ,,Maar ze doen er veel moeite voor om naar een internetcafé te gaan. Iedereen in de stad heeft een e-mailadres. Ze zijn er helemaal klaar voor."

Vrijwel parallel aan de ontwikkeling van Baobabconnections.org opereert de stichting Music Mayday. Ook zij zoeken naar de gemeenschappelijke waarden en interesses van jongeren wereldwijd, met de focus op Afrika. Maar zij doen het met een focus op muziek: door het organiseren van muziekevenementen en het uitwisselen van artiesten. De universele taal moet jongeren stimuleren eerder buiten hun eigen landsgrenzen kijken.

,,Music Mayday ontstond in Ethiopië, toen oprichter Ruben Colin zag hoeveel talent daar rondliep maar er geen kansen waren om het te ontplooien, vertelt Tom van de Beek van de stichting. ,,Zijn eerste evenement dansen voor kansen vond op 85 podia in Nederland plaats, en zorgde voor naamsbekendheid en geldinzameling.”

Daarna begon het uitwisselingswerk: de Rotterdamse soulformatie Tasha’s World vloog naar Eritrea, rapper Ali B stond op de flyer van het b-connected festival in Dar Es Salaam, en kwamen er Afrikaanse artiesten naar Nederland. Music Mayday begon een maandelijkse nieuwsbrief waarin jongeren kunnen uitwisselen wat hen bezig houdt qua cultuur en lifestyle.

Music Mayday heeft nu lokale organisaties in Ethiopië, Eritrea, Tanzania, Zuid-Afrika, Nederland en Hongarije. In elk land geven ze workshops theater, dans, film of debating, jamsessies in de studio of rapclinics, al naar gelang er vraag naar is. ,,In Addis Abeba bijvoorbeeld hebben we een boekenclub. Wekelijks komen er meer dan 400 jongeren op af. Ze denken er zelfs over om een leesclub per wijk op te richten, zo groot is de toeloop.” De muziekfeesten in Ethiopië en Tanzania trekken standaard minimaal 10.000 mensen.

Zondag is de volgende b-connected in Amsterdam, Boedapest, Dar Es Salaam, Kaapstad en Addis Abeba. In club Panama in Amsterdam zijn optredens van de Zuid-Afrikaanse diva Blaq Pearl en Nederlandse artiesten zoals dj Laidback Luke, en hiphopster Bizzey. Tussen de optredens door zijn er live videoverbindingen tussen alle andere steden. ,,De presentator van Kaapstad kan iemand uit het publiek interviewen in Boedapest, en de vrouwelijke rapper Bad Brya die in Dar Es Salaam speelt, komt ineens het Zuid-Afrikaanse scherm op.” Ook is er op alle locaties een chatlounge ingericht waar live de muziek van het andere evenement te horen is en er in virtuele ruimtes met jongeren van de andere locaties gekletst kan worden.

De twee organisaties proberen elkaar te versterken door zo nu en dan samen te werken. In juni vertegenwoordigen ze bijvoorbeeld samen met de Nederlandse Jeugdraad de jongeren op het World Urban Forum in Vancouver, Canada. Uitbreiding naar andere landen staat ook op het programma. Maar niet zonder een gedegen voorbereiding en alleen met lokale mensen, benadrukken ze allebei.

Dit artikel stond in ingekorte versie op 18 mei in NRC Handelsblad en NRC Next.

www.baobabconnections.org
www.b-connected.to
www.musicmayday.org
www.musicmayday.org/soulstage

Baobabconnections.org en Music Mayday zijn allebei aanwezig op het WUF, World Urban Forum, van 19 tot 23 juni in Vancouver, en op de jongerenconferentie daaraan voorafgaand.

www.unhabitat.org/wuf
www.eya.ca/wuf/